S.M.E.T. Kamermuziek
Myrthe Helder – viool
Peter Hoeben – hoorn
Frank van de Laar – piano
Het Hoorntrio is een zeldzame vorm binnen de kamermuziek, een ensemble dat bekendstaat om zijn rijke en warme klankkleur. Het trio bestaat uit de veelgeprezen pianist Frank van de Laar, de veelzijdige violiste Myrthe Helder en de ervaren hoornist Peter Hoeben. Deze gerenomeerde musici hebben hun sporen reeds ruimschoots verdiend als solist en kamermusicus in Nederland en het buitenland.
Wie naar dit concert komt luisteren, hoort niet alleen twee meesterwerken voor dezelfde zeldzame bezetting. Men hoort ook een dialoog van twee componisten uit een andere tijd: Brahms die treurt in Es-groot, en Ligeti die antwoordt — met bewondering, ironie, en een eigen, onvergetelijk verdriet.
Myrthe Helder, werd op haar zevende aangenomen op het Koninklijk Conservatorium in Den Haag. In de volgende twintig jaar studeerde zij aan de conservatoria van Den Haag, Utrecht, Amsterdam, Rotterdam en de Universität für Musik und darstellende Kunst, Wien. In Nederland sloot zij haar studie af met een 9,5 en in Wenen met Auszeichnung, de hoogste onderscheiding. Naast haar studie volgde zij vele masterclasses bij o.m. Leonidas Kavakos, Maxim Vengerov, het Amadeus Quartet, het Alban Berg Quartet, het Guarneri Quartet en het Fine Arts Quartet. Zij won verscheidene prijzen waaronder de Prix d'Harmonie, het Charles Hennen Concours en The Canetti International Violin Competition.
Zij speelde recitals en kamermuziekconcerten door heel Europa en de Verenigde Staten in zalen zoals De Doelen, Het Concertgebouw, de Wiener Musikverein en Carnegie Hall. Als solist speelde zij met verschillende orkesten in Europa onder meer de Schotse Fantasie van Bruch en het 2de concert van Prokofiev.
Myrthe is artistiek leider van Club Classique, bekend van vele optredens bij Podium Klassiek. Club Classique kom je overal tegen: van het Concertgebouw in Amsterdam tot op De Parade.
Myrthe speelt op een Nicolas Lupot uit 1793.
Frank van de Laar werd in 1965 te Laren geboren. Op tienjarige leeftijd begon hij zijn pianostudie , die hij in 1989 aan het Sweelinck Conservatorium Amsterdam bij Jan Wijn afsloot met de hoogst denkbare onderscheiding. Hij vervolgde zijn studie in Hannover bij Prof. Karl-Heinz Kämmerling en in Amsterdam bij Naum Grubert.
In 1987 won hij de derde prijs op het Internationale Brahms Concours te Hamburg en in 1988 behaalde hij de eerste prijs op het Postbank-Sweelinck concours en debuteerde in datzelfde jaar in de grote zaal van het Concertgebouw.
Sindsdien volgden optredens in binnen- en buitenland elkaar in hoog tempo op en werden door pers en publiek warm onthaald. Hij concerteerde in bijna alle landen van Europa, in Amerika , Azië, waarbij vele prijzen en onderscheidingen hem ten deel vielen.
Zijn repertoire omvat de gehele periode van Bach tot heden, waarbij ook minder bekende oude en nieuwe meesterwerken een interessante rol spelen. Bovendien is hij zeer actief op het gebied van de kamermuziek.
Talloze radio- en televisieopnamen legden zijn uitvoeringen vast en meer dan 25 compact discs verschenen inmiddels van zijn hand.
Thans is hij als hoofdvakleraar verbonden aan de conservatoria Amsterdam en Zwolle.
Peter Hoeben is solohoornist in Philzuid. Een studie wiskunde verruilde hij voor het conservatorium. Hij is een veelgevraagd gast-solohoornist bij de Nederlandse orkesten zoals het Radio Filharmonisch, Rotterdams Philharmonisch en het Koninklijk Concertgebouworkest. Daarnaast wordt hij regelmatig gevraagd door vele Belgische en Duitse orkesten om als solohoornist op te treden. Als solist heeft hij opgetreden in verschillende hoornconcerten van Mozart, Haydn en Strauss en de Serenade van Britten. Naast het orkestspel is kamermuziek een grote passie. Peter is dan ook geregeld te horen op de diverse kamermuziekpodia in Nederland en landen zoals Frankrijk en Italië.
PROGRAMMA
Johannes Brahms hoorntrio Es-maj. Op.40 (1865)
Gyoszo Ligeti hoorntrio “Hommage à Brahms” (1982)
Wie naar dit concert komt luisteren, hoort niet alleen twee meesterwerken voor dezelfde zeldzame bezetting. Men hoort ook een dialoog van 2 componisten uit een andere tijd: Brahms die treurt in Es-groot, en Ligeti die antwoordt - met bewondering, ironie, en een eigen, onvergetelijk verdriet.
Johannes Brahms (1833 - 1897)
Trio Es-groot voor viool, hoorn en piano, Op. 40 (1865)
I. Andante
II. Scherzo - Allegro
III.Adagio mesto
IV. Allegro con brio
Het Hoorntrio is een zeldzame vorm in de kamermuziek. Dat Brahms er in 1865 hiermee een meesterwerk aan toevoegde, was geen toeval maar een bewuste keuze - en een persoonlijke. Het jaar 1865 was het jaar van de dood van zijn moeder, en het verdriet die dat verlies met zich meebracht doordringt het hele werk. Het Adagio mesto , het langzame middendeel, is een van de meest aangrijpende elegische delen uit het gehele negentiende-eeuwse kamermuziekrepertoire.
Brahms had toegang tot de ventielhoorn, die alle chromatische tonen kon produceren, maar koos bewust voor de natuurhoorn vanwege zijn donkerder en somberder timbre. Die keuze is veelzeggend: de natuurhoorn klinkt naar het bos, naar de jacht, naar de natuur - naar een wereld die Brahms associeerde met zijn Noord-Duitse jeugd en met de Romantiek van zijn vriend Schumann en de door hun beide geliefde dichter Eichendorff. In het openingsdeel klinkt die hoornklank als een roep uit de verte, warm en enigszins melancholisch tegelijk.
Het werk is opgebouwd uit vier delen: een lyrisch Andante, een levendig Scherzo, het diepgevoelde Adagio mesto en een finale die licht en schaduw afwisselt. De drie instrumenten zijn volledig gelijkwaardig: de hoorn zingt, de viool tekent de contouren, en de piano houdt de harmonie bijeen. Brahms schreef hier muziek die tegelijkertijd groot en intiem is - een combinatie die hij als geen ander beheerste.
György Ligeti (1923–2006)
Trio voor viool, hoorn en piano „Hommage à Brahms“ (1982)
I. Andantino con tenerezza
II. Vivacissimo molto ritmisch
III. Alla Marcia
IV. Lamento - adagio
Ligeti voltooide zijn Trio voor viool, hoorn en piano in 1982, op voorstel van pianist Eckart Besch, als evenknie voor het hoorntrio van Brahms. De wereldpremière vond plaats in 1983, tijdens de herdenking van Brahms’ 150ste geboortejaar in Hamburg. De ondertitel ‘Hommage à Brahms’ moet niet de verwachting wekken van een neo-romantisch eerbetoon. Ligeti zelf omschreef de relatie met Brahms als; „niet veel meer dan een zekere conservatieve houding - met duidelijke ironische distantie“
Het Trio geldt als een scharnierpunt in Ligeti’s carrière. Na de voltooiing van zijn opera Le Grand Macabre in 1977 had hij nauwelijks nog gecomponeerd, en hij zocht een nieuwe richting. Met dit Trio vond hij een eigen weg die, in zijn eigen woorden, noch een cliché van het reactionaire noch van de avant-garde was.
Ondanks alles zijn de parallellen met Brahms opvallend.
Beide trio’s tellen vier delen, beginnen met een Andante en tonen een opvallende aandacht voor contrapunt en klassieke vormen. Bovendien is in beide werken het langzame deel een emotioneel zwaartepunt - bij Brahms het Adagio mesto, bij Ligeti het Lamento als slotdeel, zonder mogelijkheid tot verzoening.
Het werk verkent de boeiende spanningen tussen de gelijkzwevend gestemde piano, de op natuurtonen gebaseerde hoorn en de viool die zich als bemiddelaar tussen beide in bevindt. Het Lamentoso voegt een laag van pathos en hartstocht toe aan Ligeti’s stem die tot dan toe vrijwel onbekend was in zijn muziek. Het Lamentoso is gebaseerd op de klaagzang van Hongaarse boerenvrouwen bij een begrafenis; een dalende chromatische lijn over een kwart.
Aanvang concert 12.30 uur
Toegang € 18,00 inclusief kopje koffie of thee
Voor kinderen vanaf 12 jaar en studenten bedraagt de entree € 10,00 per concert.
Voor kinderen t/m 11 jaar is de entree gratis.
Alle S.M.E.T. concerten zijn toegankelijk met de Podiumpas, voor de We are Public informatie per concert via de website en de nieuwsbrief.
Kaarten en het abonnement kunt u bestellen via de website www.cenakel.nl of via e-mail Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken..
